Toán lớp 4: Bài 23: Phép trừ các số có nhiều chữ số

Mục tiêu bài học

• Đặt tính thẳng hàng và trừ được số có nhiều chữ số.
• Kiểm tra được phép trừ bằng phép cộng.
• Giải được bài toán thực tế dùng phép trừ.

Kiến thức cần nhớ

• Đặt các chữ số cùng hàng thẳng cột; tính từ hàng đơn vị sang trái.
• Đặt tính thẳng hàng rồi trừ từ phải sang trái.
• Làm tròn từng số đến hàng trăm nghìn rồi tính.
• Dùng quan hệ giữa các thành phần của phép tính.
• Dùng phép tính ngược để kiểm tra.
• Chọn phép tính theo quan hệ “cả hai” hoặc “còn lại”.

Khởi động và dự đoán

• Tính 902 410 - 368 725.

Thuật ngữ và kí hiệu

Trừ số tự nhiên có nhiều chữ số

Công thức, điều kiện và ý nghĩa

Biểu thức	Điều kiện	Ý nghĩa
Đặt các chữ số cùng hàng thẳng cột; tính từ hàng đơn vị sang trái.

Tự kiểm tra kiến thức nền

• Em hãy làm một ví dụ ngắn để nhắc lại Trừ trong phạm vi 100 000.
• Em hãy làm một ví dụ ngắn để nhắc lại Hàng và lớp.

Phản ví dụ chống học máy móc

• Mai tính 700 000 - 89 999 = 620 001. Hãy sửa. Đặt tính thẳng hàng và xử lí nhớ/đổi hàng chính xác.

Ứng dụng và mô hình thực tế

• Tính số lượng, chi phí và chia đều trong sinh hoạt hằng ngày.

Minh họa trực quan

Minh họa Bài 23: Phép trừ các số có nhiều chữ số

Đặt đúng hàng và kiểm tra bằng phép tính ngược.

902410

- 368725

533685

Ví dụ giải từng bước

Ví dụ 1

Đặt tính rồi tính 734 205 - 286 479.

1. 1 Đặt các hàng thẳng cột.
2. 2 Thực hiện phép trừ và kiểm tra.

Đáp án: 447 726.

Ví dụ 2

Kho có 1 000 000 viên gạch, đã dùng 468 725 viên. Sau đó dùng thêm 125 300 viên. Kho còn bao nhiêu viên?

1. 1 Tính đại lượng trung gian.
2. 2 Thực hiện phép tính cuối và ghi đơn vị.

Đáp án: 405 975 viên gạch.

Ví dụ 3

Nêu phép tính dùng để kiểm tra kết quả 533685 của phép 902410 - 368725.

1. 1 Viết phép tính ngược.
2. 2 Tính để đối chiếu số ban đầu.

Đáp án: 533 685 + 368 725 = 902 410.

Lỗi sai thường gặp

• Nam tính 600 000 - 275 480 = 335 520. Cách sửa đúng là gì? Phải đổi hàng đúng khi trừ qua các chữ số 0.
• Mai tính 700 000 - 89 999 = 620 001. Hãy sửa. Đặt tính thẳng hàng và xử lí nhớ/đổi hàng chính xác.
• Không chọn “534 685” cho câu “Tính 902 410 - 368 725.”; đáp án đúng là “533 685”.

Bài luyện thêm

• Thành phố dự kiến trồng 650 000 cây, đã trồng 428 650 cây. Còn phải trồng bao nhiêu cây?
• Tính nhẩm 500 000 - 1.
• Hiệu là 315 200, số trừ là 184 800. Số bị trừ là bao nhiêu?
• Nam tính 600 000 - 275 480 = 335 520. Cách sửa đúng là gì?
• Đặt tính rồi tính 734 205 - 286 479.